Kích hoạt LiteSpeed Cache tăng tốc website

Để kích hoạt LiteSpeed Cache tăng tốc website, bạn tắt các plugin cache đang chạy, cài plugin LiteSpeed Cache với WordPress hoặc thêm đoạn khai báo vào .htaccess với mã nguồn khác, rồi kiểm dòng x-litespeed-cache trong HTTP header. Mất khoảng 10 phút.

Việc này cần làm khi website chạy trên hosting dùng LiteSpeed Web Server nhưng chưa bật cache, biểu hiện là trang tải chậm dần khi có nhiều khách cùng lúc dù dung lượng và băng thông còn dư. Cache giữ sẵn bản HTML đã dựng, khách sau vào lấy bản có sẵn thay vì bắt máy chủ dựng lại từ đầu.

1. Xác nhận hosting đang chạy LiteSpeed Web Server.
2. Tắt và gỡ các plugin cache khác đang cài.
3. Bật cache theo đúng mã nguồn website đang dùng.
4. Kiểm HTTP header để xác nhận cache đã chạy.

Phần khai báo trong .htaccess chỉ áp dụng cho máy chủ chạy LiteSpeed Web Server bản Enterprise hoặc OpenLiteSpeed. Sao lưu .htaccess trước khi sửa, sai cú pháp là website trả lỗi 500. Máy chủ chạy Apache hoặc Nginx thì các đoạn code trong bài không có tác dụng, cần dùng giải pháp cache khác.

LiteSpeed Cache khác plugin cache thường ở chỗ nào

LiteSpeed Cache là bộ nhớ đệm nằm sẵn trong LiteSpeed Web Server, không phải một plugin độc lập. Máy chủ giữ bản HTML đã dựng ngay ở tầng web server và trả thẳng cho khách. Plugin cache thường thì phải để PHP khởi động, đọc file cache từ đĩa rồi mới trả về, nên vẫn tốn một phần công đoạn.

Khác biệt thứ hai nằm ở chỗ dọn cache. Cache truyền thống hết hạn theo thời gian rồi chờ có người truy cập mới dựng lại. Bộ đệm này tự dọn khi nội dung đổi và dựng sẵn bản mới, nên khách đầu tiên sau khi bạn đăng bài cũng nhận được bản đã cache.

Điểm đánh đổi duy nhất là ràng buộc về máy chủ. Website chuyển sang hosting chạy Apache hoặc Nginx thì plugin vẫn cài được nhưng phần cache trang ngừng hoạt động, chỉ còn các tính năng gộp file CSS và JS.

Cách biết hosting có chạy LiteSpeed Web Server không

Cách nhanh nhất là đọc HTTP header của website. Mở trình duyệt, nhấn F12 để mở công cụ dành cho nhà phát triển, chọn thẻ Network, tải lại trang rồi bấm vào dòng đầu tiên trong danh sách. Xem mục Response Headers, tìm dòng server.

Dòng server: LiteSpeed nghĩa là hosting đang chạy LiteSpeed và bạn dùng được cache này. Dòng ghi Apache hoặc nginx thì không dùng được, các bước sau không có tác dụng.

Có SSH thì một lệnh là xong:

curl -sI https://tenmien.com | grep -i "^server:"

Máy chủ có chạy LiteSpeed nhưng bản OpenLiteSpeed miễn phí thì chỉ cache được cho mã nguồn có plugin riêng như WordPress. Bản Enterprise hỗ trợ cả cách khai báo trong .htaccess cho mã nguồn tự viết. Hosting tại BizMaC dùng bản Enterprise, dùng được cả hai đường.

Bật LiteSpeed Cache cho website WordPress

WordPress có plugin chính thức nên đây là trường hợp đơn giản nhất, cài xong là chạy mà không cần chỉnh gì thêm. Trước khi cài, phải dọn sạch các plugin cache cũ, hai lớp cache chồng nhau gây trang hiển thị sai và nội dung cũ dính lại sau khi sửa bài.

1. Gỡ các plugin cache đang có

Vào mục Plugin trong trang quản trị, tắt rồi xoá hẳn các plugin cache như WP Super Cache, W3 Total Cache, WP Fastest Cache hay WP Rocket. Tắt không thôi chưa đủ, vài plugin để lại file advanced-cache.php trong wp-content và một dòng WP_CACHE trong wp-config.php.

Sau khi xoá plugin, kiểm hai chỗ đó. File wp-content/advanced-cache.php còn sót thì xoá đi. Dòng define('WP_CACHE', true); trong wp-config.php thì để nguyên cũng được, plugin mới dùng lại dòng này.

2. Cài plugin LiteSpeed Cache

Vào Plugins rồi Add New, gõ LiteSpeed Cache vào ô tìm, cài và kích hoạt plugin do LiteSpeed Technologies phát hành. Cache bật sẵn ngay sau khi kích hoạt, không phải chỉnh thêm.

Bảng cài đặt nằm ở mục LiteSpeed Cache trên thanh menu bên trái. Với website thông thường, để nguyên toàn bộ mặc định là hợp lý. Ba nhóm cài đặt đáng xem qua khi cần chỉnh:

• Cache quyết định trang nào được cache và thời gian giữ, mặc định một tuần.
• Excludes để loại trừ các trang không được cache, ví dụ trang giỏ hàng và trang thanh toán.
• Page Optimization gộp và nén file CSS, JS. Nhóm này hay gây vỡ giao diện, bật từng mục một rồi kiểm ngay chứ đừng bật hết cùng lúc.

Website bán hàng chạy WooCommerce thì plugin tự nhận và loại trừ sẵn trang giỏ hàng, trang thanh toán và trang tài khoản. Vẫn nên tự mở ba trang đó kiểm một lượt, nhất là khi theme tự đặt tên đường dẫn khác mặc định.

Bật LiteSpeed Cache cho mã nguồn không phải WordPress

Mã nguồn không có plugin riêng thì khai luật cache thẳng vào .htaccess ở thư mục gốc website. Nguyên tắc chung giống nhau ở mọi mã nguồn: chỉ cache yêu cầu GET và HEAD, bỏ qua trang quản trị, bỏ qua khách đã đăng nhập, rồi đặt thời gian giữ cache.

XenForo có sẵn add-on LiteSpeed Cache trên trang tài nguyên chính thức, cài và kích hoạt là xong, không cần khai .htaccess.

Joomla thì thêm đoạn dưới, thay domain.com bằng tên miền của bạn:

########## Begin - LiteSpeed cache
<IfModule LiteSpeed>
  CacheEnable public
  RewriteEngine On
  RewriteCond %{REQUEST_METHOD} ^HEAD|GET$
  RewriteCond %{HTTP_HOST} ^domain.com [NC]
  RewriteCond %{HTTP_COOKIE} !loginuser
  RewriteCond %{ORG_REQ_URI} !^/index.php$
  RewriteCond %{ORG_REQ_URI} !administrator
  RewriteCond %{ORG_REQ_URI} (.php|.html|.htm|.feed|.pdf|.raw|/[^.]*)$  [NC]
  RewriteRule .* - [E=Cache-Control:max-age=300]
</IfModule>
########## End - LiteSpeed cache

PrestaShop cần loại trừ nhiều đường dẫn hơn vì phần tài khoản và giỏ hàng trải trên khá nhiều trang:

########## Begin - LiteSpeed cache
<IfModule LiteSpeed>
  CacheEnable public
  RewriteEngine On
  RewriteCond %{REQUEST_METHOD} ^GET|HEAD|PURGE$
  RewriteCond %{HTTP_HOST} ^domain.com [NC]
  RewriteCond %{REQUEST_URI} !admin_folder|404|address|authentication|best-sales|cart|contact|discount|guest-tracking|history|identity|order|password|products-comparison|search|account|friend|login|logout|addresses|contact-us|order-history|my-account|order-confirmation|order-follow|quick-order|credit-slip|password-recovery [NC]
  RewriteCond %{HTTP_COOKIE} !logged|cart [NC]
  RewriteCond %{QUERY_STRING} !nocache [NC]
  RewriteRule .* - [E=Cache-Control:max-age=900]
</IfModule>
########## End - LiteSpeed cache

Mã nguồn tự viết bằng PHP thì dùng đoạn tối giản dưới đây, sửa danh sách đường dẫn trong dòng REQUEST_URI cho khớp với trang quản trị của bạn:

<IfModule LiteSpeed>
  CacheLookup Public on
  RewriteEngine On
  RewriteCond %{REQUEST_METHOD} ^HEAD|GET$
  RewriteCond %{REQUEST_URI} !/(login|register|administrator|cron|admin).php$
  RewriteRule .* - [E=Cache-Control:max-age=120]
</IfModule>

Đặt thời gian giữ cache ngắn cho website đổi nội dung liên tục, dài cho trang giới thiệu ít thay đổi. Giá trị max-age tính bằng giây, nên 300 là 5 phút và 900 là 15 phút.

Cách kiểm tra LiteSpeed Cache đã chạy

Dấu hiệu chắc chắn nhất nằm ở dòng x-litespeed-cache trong HTTP header của trang. Có dòng này nghĩa là máy chủ đã nhận luật cache. Giá trị của nó cho biết trang vừa tải lấy từ đâu.

Cách kiểm bằng trình duyệt: nhấn F12, chọn thẻ Network, tải lại trang, bấm vào dòng đầu tiên rồi đọc mục Response Headers. Lần tải đầu thường ra miss, tải lại lần nữa phải ra hit.

Kiểm bằng dòng lệnh nhanh hơn khi cần thử nhiều trang:

curl -sI https://tenmien.com | grep -i litespeed

Nhớ kiểm ở chế độ chưa đăng nhập. Cache cố ý bỏ qua khách đã đăng nhập để mỗi người thấy đúng nội dung của mình, nên đang mở trang quản trị mà kiểm thì luôn thấy miss. Dùng cửa sổ ẩn danh để thử.

Xử lý các lỗi thường gặp sau khi bật cache

Năm tình huống dưới đây hay gặp sau khi bật. Phần lớn nằm ở chỗ có trang không nên cache mà lại bị cache.

Sửa bài xong mà trang ngoài vẫn hiện nội dung cũ. Bản cache chưa được dọn. Vào mục quản lý cache rồi bấm Purge All. Còn lặp lại thì kiểm xem có lớp cache khác đang chạy song song không, thường là CDN.

Giỏ hàng hiện sai số lượng, hoặc thấy giỏ hàng của người khác. Trang giỏ hàng bị cache nhầm. Thêm đường dẫn giỏ hàng và thanh toán vào danh sách loại trừ, rồi dọn cache. Đây là lỗi nặng nhất trong nhóm, xử lý ngay khi phát hiện.

Giao diện vỡ sau khi bật Page Optimization. Một file CSS hoặc JS bị gộp sai thứ tự. Tắt lần lượt từng mục trong nhóm đó, tải lại trang sau mỗi lần tắt để tìm mục gây lỗi, rồi để mục đó ở trạng thái tắt.

Header không có dòng x-litespeed-cache. Máy chủ không chạy LiteSpeed, hoặc đoạn khai báo trong .htaccess đặt sai chỗ. Kiểm lại dòng server trong header trước, rồi kiểm đoạn code có nằm trong khối <IfModule LiteSpeed> đúng cú pháp không.

Website trả lỗi 500 sau khi sửa .htaccess. Sai cú pháp hoặc thiếu thẻ đóng. Khôi phục bản sao lưu rồi dán lại từng khối một. Bài file .htaccess mặc định của WordPress có bản gốc để đối chiếu.

Sau khi cache đã chạy

Đo lại tốc độ trang bằng cùng một công cụ, đo trước và sau khi bật để có con số so sánh. Đo một lần duy nhất không nói lên điều gì, vì lần đo đầu có thể rơi đúng lúc cache chưa dựng xong.

Cache giải quyết phần dựng trang, không giải quyết phần nội dung nặng. Trang có ảnh chưa nén, video nhúng và nhiều mã theo dõi bên ngoài thì vẫn tải chậm dù cache đã chạy, vì phần nặng nằm ở thứ trình duyệt phải tải về chứ không nằm ở máy chủ. Nén ảnh và bỏ bớt mã theo dõi không dùng thường cho kết quả rõ hơn cả bật cache.

Đặt lịch xem lại danh sách loại trừ mỗi khi website thêm chức năng mới có trang riêng cho từng người dùng, chẳng hạn trang tra cứu đơn hàng hay khu vực thành viên. Trang kiểu đó lọt vào cache là người này thấy dữ liệu của người kia.